Modlitwa do św. Michała Archanioła - tekst i jego figura w kościele w Świętem

Opracowanie: Halina Borowska · aktualizacja 27.10.2026

W tym tekście

Jaki jest tekst modlitwy do Michała Archanioła?

Modlitwa do św. Michała Archanioła to krótka prośba o obronę przed złym duchem, która zaczyna się od słów „Święty Michale Archaniele, wspomagaj nas w walce” i kończy na „Amen”. W 1886 r. papież Leon XIII włączył ją do modlitw odmawianych po Mszy cichej.

Święty Michale Archaniele, wspomagaj nas w walce, a przeciw niegodziwości i zasadzkom złego ducha bądź naszą obroną. Oby go Bóg pogromić raczył, pokornie o to prosimy, a Ty, Wodzu niebieskich zastępów, szatana i inne duchy złe, które na zgubę dusz ludzkich po tym świecie krążą, mocą Bożą strąć do piekła. Amen.

Tekst polski do odmawiania i druku

Tekst w ramce to wersja, którą najczęściej słyszę po Mszy w kościołach ziemi chełmińskiej i Pomorza. W modlitewnikach zdarza się różnica jednego słowa, np. „zasadzkom” albo „zasadzkom szatańskim”, ale sens jest ten sam. Żeby mieć modlitwę zawsze przy sobie, skopiuj tekst do edytora i wydrukuj go na kartce A5 albo jako obrazek do portfela.

Tekst łaciński Sancte Michael Archangele

Polski tekst jest tłumaczeniem łacińskiej formuły, którą przed reformą liturgiczną odmawiano w całym Kościele:

Sancte Michael Archangele, defende nos in proelio; contra nequitiam et insidias diaboli esto praesidium. Imperet illi Deus, supplices deprecamur: tuque, Princeps militiae caelestis, satanam aliosque spiritus malignos, qui ad perditionem animarum pervagantur in mundo, divina virtute in infernum detrude. Amen.

Tytuł Princeps militiae caelestis oddano po polsku jako „Wódz niebieskich zastępów”.

Z jakich części składa się modlitwa?

Modlitwa ma cztery części:

• Prośba o obronę: modlący się prosi Michała o pomoc „w walce” i o osłonę przed niegodziwością złego ducha.
• Prośba skierowana do Boga: słowa „Oby go Bóg pogromić raczył” pokazują, że zwycięstwo należy do Boga, a nie do anioła.
• Wezwanie Wodza zastępów: Michał ma strącić złe duchy do piekła „mocą Bożą”, nie własną.
• Zakończenie „Amen”: hebrajskie „niech tak się stanie”, którym kończą się też Ojcze nasz i Zdrowaś Maryjo.

Każda z tych części odpowiada nauce Kościoła o aniołach, którą Katechizm Kościoła Katolickiego wykłada w punktach 328-336.

Kiedy powstała modlitwa do Michała Archanioła?

Krótka modlitwa do św. Michała weszła do powszechnego użytku w 1886 r., gdy papież Leon XIII dołączył ją do modlitw po Mszy cichej, które zarządził dwa lata wcześniej. Ta sama myśl wróciła w jego dłuższym egzorcyzmie z 1890 r.

Leon XIII i modlitwy po Mszy z lat 1884-1886

Zestaw nazywany dziś modlitwami leoniańskimi powstawał etapami:

1. 1884: Leon XIII poleca odmawiać po Mszy cichej trzy Zdrowaś Maryjo, Witaj Królowo i modlitwę do Boga.
2. 1886: do zestawu dochodzi modlitwa do św. Michała Archanioła.
3. 1890: ukazuje się dłuższy egzorcyzm Leona XIII przeciw szatanowi i aniołom, którzy odpadli od Boga.
4. 1904: Pius X dodaje trzykrotne wezwanie „Najświętsze Serce Pana Jezusa, zmiłuj się nad nami”.
5. 1964: instrukcja Inter oecumenici znosi obowiązek odmawiania tych modlitw po Mszy.

Krótka modlitwa a długi egzorcyzm z 1890 roku

Te dwa teksty często się myli, choć mają zupełnie inny charakter:

Cecha	Krótka modlitwa do św. Michała	Egzorcyzm Leona XIII
Rok	1886 (modlitwy po Mszy)	1890
Długość	jedno zdanie złożone, ok. 1 minuty	kilka stron formuł i wezwań
Rodzaj	modlitwa prywatna i wspólnotowa	formuła egzorcyzmu
Kto może odmawiać	każdy wierny	według Kongregacji Nauki Wiary (1985) nie wierni świeccy na własną rękę
Miejsce w praktyce	po Mszy, po różańcu, rano	posługa duszpasterska

Wizja Leona XIII: co wiadomo, a co jest legendą

Pewne są daty decyzji papieża: 1884, 1886 i 1890. Według popularnej opowieści 13 października 1884 r. Leon XIII po Mszy usłyszał rozmowę szatana z Bogiem i zaraz potem napisał modlitwę. Dokumenty papieskie tej historii nie potwierdzają, dlatego traktuję ją jako przekaz pobożny, a nie fakt historyczny.

Dlaczego modlitwę do św. Michała odmawia się po Mszy?

Modlitwę do św. Michała odmawia się po Mszy, bo od 1886 r. należała do obowiązkowych modlitw leoniańskich po Mszy cichej i w wielu parafiach ten zwyczaj przetrwał zniesienie obowiązku w 1964 r. Później zachęcali do niej Jan Paweł II (1994) i papież Franciszek (2018).

Zniesienie w 1964 roku i powrót z inicjatywy papieży

Po Soborze Watykańskim II modlitwy leoniańskie zniknęły z przepisów, ale wierni o nich pamiętali:

• Instrukcja Inter oecumenici (Święta Kongregacja Obrzędów, 26 września 1964) znosi modlitwy leoniańskie jako obowiązkowy dodatek do Mszy.
• Jan Paweł II w rozważaniu przed Regina Caeli 24 kwietnia 1994 r. zachęca wiernych, by nie zapominali o modlitwie do Michała Archanioła.
• Papież Franciszek we wrześniu 2018 r. prosi, by w październiku dołączać do różańca modlitwę Pod Twoją obronę i modlitwę do św. Michała.
• Parafie wiejskie często zachowały cały dawny zestaw, a w innych miejscach wróciła sama modlitwa do Archanioła.

Czy to obowiązkowa część liturgii?

Modlitwa do św. Michała nie należy dziś do obrzędów Mszy. Wspólnota odmawia ją po błogosławieństwie z własnego wyboru albo z decyzji proboszcza, więc to zwyczaj, a nie przepis liturgiczny.

Kim jest św. Michał Archanioł według Biblii?

Św. Michał Archanioł to anioł, którego Pismo Święte wymienia z imienia w Księdze Daniela, Liście św. Judy i Apokalipsie. Biblia nazywa go „wielkim księciem”, opiekunem ludu Bożego i przywódcą aniołów w walce ze Smokiem (Biblia Tysiąclecia: Dn 12,1; Ap 12,7-9). Jego imię znaczy „Któż jak Bóg”.

Imię Michał: Któż jak Bóg

Hebrajskie Mi-ka-El to pytanie, na które jest tylko jedna odpowiedź: nikt nie jest jak Bóg. Dlatego tradycja nie przedstawia Michała jako kogoś, kto mierzy się z szatanem własną siłą. Jego rolą jest stanąć po stronie Boga, stąd słowa „mocą Bożą” w modlitwie.

Gdzie w Biblii jest mowa o Michale?

W przekładzie Biblii Tysiąclecia (wyd. V, Pallottinum 2000) Michał pojawia się w czterech miejscach:

• Dn 10,13: Michał jest „jednym z pierwszych książąt”, który przychodzi z pomocą.
• Dn 12,1: wielki książę, opiekun synów narodu wybranego w czasie ucisku.
• Jud 9: Michał zostaje nazwany archaniołem. Nie odważa się rzucić wyroku bluźnierczego, lecz mówi: „Pan niech cię ukarze!”.
• Ap 12,7-9: walka na niebie, w której Michał i jego aniołowie pokonują Smoka.

„I nastąpiła walka w niebie: Michał i jego aniołowie mieli walczyć ze Smokiem.” - Ap 12,7, Biblia Tysiąclecia, wyd. V

Co Katechizm mówi o aniołach?

Katechizm Kościoła Katolickiego (1994) uczy, że aniołowie są stworzeniami czysto duchowymi, które mają rozum i wolę (KKK 328-330). Liturgia przywołuje ich pomoc (KKK 335), a każdy człowiek ma anioła opiekuna (KKK 336). Punkty 391-395 mówią o upadku części aniołów i o tym, że moc szatana jest ograniczona. W ogólnym kalendarzu rzymskim święto Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała przypada 29 września. Datę obchodu w danym roku i termin odpustu w parafii pod wezwaniem św. Michała podaje kalendarz liturgiczny diecezji albo strona tej parafii. O patronatach Archanioła piszę w osobnym tekście św. Michał, patron policjantów i żołnierzy.

Kiedy odmawiać modlitwę do św. Michała?

Modlitwę do św. Michała można odmawiać o każdej porze i dowolnie często, bo to modlitwa prywatna. Najczęściej odmawia się ją rano, po Mszy, po różańcu albo w chwili lęku czy pokusy, a trwa około minuty.

Modlitwa poranna i modlitwa o ochronę

Ludzie, z którymi rozmawiam w kruchtach wiejskich kościołów, sięgają po tę modlitwę w kilku stałych chwilach:

• Rano: jako modlitwa poranna, przed wyjściem do pracy albo w drogę.
• Po Mszy: razem ze wspólnotą, tam gdzie parafia zachowała ten zwyczaj.
• Po różańcu: zwłaszcza w październiku, zgodnie z prośbą papieża Franciszka z 2018 r.
• W chwili pokusy lub lęku: jako krótka modlitwa o ochronę.
• Wieczorem: obok modlitwy do Anioła Stróża (KKK 336).

Niektórzy łączą ją z innymi prośbami, na przykład z tym, co zawiera modlitwa do św. Rity w trudnej sprawie. Kościół nie łączy z tą modlitwą gwarancji skutku, bo jej sensem jest synowskie zaufanie Bogu, o którym mówi Katechizm (KKK 2734-2737).

Ile trwa modlitwa, koronka i litania?

Krótka modlitwa trwa około minuty, litania 5-10 minut, a koronka około 15 minut:

Forma	Przybliżony czas	Kiedy pasuje	Status
Krótka modlitwa do św. Michała	ok. 1 min	rano, po Mszy, po różańcu	modlitwa prywatna, odmawiana też wspólnotowo
Koronka do św. Michała	ok. 15 min	dłuższa modlitwa w domu lub w kościele	pobożność ludowa, pochodzenie z objawienia prywatnego
Litania do św. Michała	ok. 5-10 min	modlitwa indywidualna	do użytku prywatnego

Jak odmawiać koronkę do świętego Michała Archanioła?

Koronkę do św. Michała Archanioła odmawia się w dziewięciu częściach, po jednej dla każdego z dziewięciu chórów anielskich, a każda część to pozdrowienie, jedno Ojcze nasz i trzy Zdrowaś Maryjo. Na koniec odmawia się cztery Ojcze nasz: do Michała, Gabriela, Rafała i Anioła Stróża. Całość trwa około 15 minut.

Dziewięć pozdrowień koronki krok po kroku

1. Rozpocznij znakiem krzyża i wezwaniem „Boże, wejrzyj ku wspomożeniu memu”.
2. Pozdrów pierwszy chór, Serafinów, i odmów 1x Ojcze nasz i 3x Zdrowaś Maryjo.
3. Powtórz ten schemat kolejno dla Cherubinów, Tronów, Panowań, Mocy, Władz, Zwierzchności, Archaniołów i Aniołów.
4. Po dziewięciu częściach odmów 4x Ojcze nasz: ku czci św. Michała, św. Gabriela, św. Rafała i Anioła Stróża.
5. Zakończ modlitwą do św. Michała albo modlitwą końcową ze swojego modlitewnika.

Treść pozdrowień zależy od wydania, więc najlepiej trzymać się jednego modlitewnika.

Skąd pochodzi koronka i co z obietnicami?

Tradycja wiąże koronkę z objawieniem prywatnym, które w XVIII w. miała otrzymać portugalska karmelitanka Antonia d'Astonac. Z tym przekazem łączą się obietnice opieki aniołów nad osobami, które odmawiają koronkę. Są one treścią objawienia prywatnego, a nie nauką wiary, bo objawienia prywatne nie należą do depozytu wiary (KKK 67). Koronka jest więc formą modlitwy, a nie sposobem na zapewnienie sobie łaski.

Litania do św. Michała Archanioła

Litania do św. Michała to ciąg wezwań, na które odpowiada się „módl się za nami”. Jest w wielu modlitewnikach i służy do użytku prywatnego. Do publicznych nabożeństw Kościół zatwierdził tylko kilka litanii:

• Litania do Najświętszego Imienia Jezus.
• Litania do Najświętszego Serca Pana Jezusa.
• Litania do Najdroższej Krwi Chrystusa.
• Litania loretańska do Najświętszej Maryi Panny.
• Litania do św. Józefa.
• Litania do Wszystkich Świętych.

Czy modlitwa do św. Michała to egzorcyzm?

Krótka modlitwa do św. Michała nie jest egzorcyzmem, tylko modlitwą prywatną, którą może odmawiać każdy wierny, także dziecko. Egzorcyzm w ścisłym sensie jest obrzędem, który sprawuje wyłącznie kapłan z wyraźnym pozwoleniem biskupa (KPK kan. 1172, 1983; KKK 1673).

Nikt nie może prawomocnie odprawiać egzorcyzmów nad opętanymi, jeśli nie otrzymał od ordynariusza miejsca specjalnego i wyraźnego pozwolenia (parafraza). - Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 1172 § 1, 1983

Czy świecki może odmawiać egzorcyzm Leona XIII?

Świecki nie powinien sam odmawiać egzorcyzmu Leona XIII. W liście Inde ab aliquot annis (1985) Kongregacja Nauki Wiary przypomniała biskupom, że wierni nie mają używać formuły egzorcyzmu przeciw szatanowi i aniołom odstępczym wydanej przez Leona XIII. Krótką modlitwę do św. Michała, Ojcze nasz i różaniec świecki może odmawiać bez przeszkód.

Co robić przy poczuciu dręczenia duchowego?

Kościół wskazuje drogę, która zaczyna się od zwykłych środków:

1. Przystąp do spowiedzi i porozmawiaj z kapłanem o tym, co się dzieje.
2. Umów się przez kancelarię na rozmowę z duszpasterzem we własnej parafii.
3. Módl się regularnie, na przykład Ojcze nasz z prośbą „zbaw nas ode złego” (KKK 2850-2854).
4. Jeśli objawy dotyczą zdrowia psychicznego lub fizycznego, idź też do lekarza. KKK 1673 wymaga, by przed egzorcyzmem odróżnić chorobę od działania złego ducha.
5. O dalszym kroku, także o ewentualnym skierowaniu do egzorcysty diecezjalnego, zdecyduje duszpasterz.

Figura św. Michała Archanioła w kościele w Świętem

Figura św. Michała Archanioła stoi w drewnianym kościele św. Barbary w Świętem (gm. Łasin, pow. grudziądzki, diecezja toruńska), co pokazywała galeria dawnej strony parafii (stan z 2015 r.). Kościół zbudowano w 1723 r. z fundacji Wacława Kozłowskiego, a od 1961 r. jest wpisany do rejestru zabytków pod numerem A/413.

Świątynia jest zrębowa, orientowana i jednonawowa, z dachem krytym gontem i czworoboczną wieżyczką na sygnaturkę (Wikipedia, stan z 2026 r.). Jej patronką jest św. Barbara, patronka kościoła w Świętem. Michał nie jest tytułem kościoła, ale ma swoje miejsce we wnętrzu i w modlitwie po Mszy. Dostępne źródła nie opisują wyglądu ani wieku figury, nie podają też, w którym miejscu wnętrza stoi.

Modlitwy po Mszy w Świętem a modlitwy leoniańskie

Według dawnej strony parafii z 2024 r. parafia zachęcała do odmawiania po Mszy czterech modlitw, które prawie dokładnie powtarzają układ ustalony przez Leona XIII i Piusa X:

Element	Modlitwy leoniańskie (1886-1964)	Święte (dawna strona parafii, 2024)
Zdrowaś Maryjo	3x	3x
Witaj Królowo	tak	tak
Modlitwa do Boga (kolekta)	tak	brak w wykazie
Modlitwa do św. Michała	tak (od 1886)	tak
Najświętsze Serce Jezusa, zmiłuj się nad nami	3x (od 1904)	3x

Podobny zestaw spotykam w wielu wiejskich parafiach Pomorza, a Święte jest tego czytelnym przykładem. Więcej o tym zwyczaju piszę w tekście modlitwy po Mszy w Świętem.

Gdzie szukać figury podczas zwiedzania

Zwiedzanie najlepiej zacząć od nawy i prezbiterium, a potem przejść do ołtarzy, chrzcielnicy i kruchty:

• Nawa i prezbiterium: w galerii z 2015 r. figura była wśród zdjęć stacji drogi krzyżowej, krzyża misyjnego i wiecznej lampki.
• Ołtarze: barokowy ołtarz główny św. Barbary pochodzi z ok. 1730 r., a ołtarze boczne w stylu regencji z 1753 r. (Wikipedia).
• Chrzcielnica z ok. połowy XVIII w. ma na pokrywie pelikana karmiącego pisklęta, dawny symbol Chrystusa.
• Kruchta: znajdziesz tu kropielnicę i tablicę upamiętniającą ks. Leona Gregorkiewicza, zamordowanego w 1939 r.
• Termin wizyty: w dni powszednie biuro parafialne działa zaraz po Mszy (strona parafii, stan z 25.10.2026). Aktualne godziny Mszy podaje swiete.diecezja-torun.pl i katalog Diecezji Toruńskiej.

Detale wnętrza opisuję w osobnym przewodniku figura św. Michała i droga krzyżowa w Świętem.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest modlitwa o uwolnienie od szatana?

Najbardziej znaną modlitwą prywatną o obronę przed złym duchem jest krótka modlitwa do św. Michała Archanioła. Taką modlitwą jest też Ojcze nasz z prośbą „zbaw nas ode złego”, którą Katechizm objaśnia w punktach 2850-2854. Egzorcyzm w ścisłym sensie sprawuje wyłącznie kapłan za zgodą biskupa (KPK kan. 1172), dlatego w poważnych sprawach zacznij od spowiedzi i rozmowy z duszpasterzem we własnej parafii.

Czy modlitwę do św. Michała można odmawiać codziennie?

Modlitwę do św. Michała można odmawiać codziennie, bo jako modlitwa prywatna nie ma limitu powtórzeń. Wiele osób mówi ją rano albo po różańcu, a papież Franciszek w 2018 r. zachęcał, by w październiku odmawiać ją codziennie razem z różańcem.

Czy dzieci mogą odmawiać modlitwę do św. Michała?

Dzieci mogą odmawiać modlitwę do św. Michała, a słowa „zły duch” i „strąć do piekła” trzeba im wytłumaczyć spokojnie, bez straszenia. Dobrym wstępem jest modlitwa do Anioła Stróża, bo Katechizm uczy, że każdy człowiek ma anioła opiekuna (KKK 336). Starszym dzieciom można opowiedzieć, co znaczy imię „Któż jak Bóg”.

Czym różni się archanioł od anioła?

Archanioł to w tradycji anioł posłany z wyjątkowo ważnym zadaniem, a Pismo Święte wymienia z imienia trzech: Michała, Gabriela i Rafała. Słowo „anioł” oznacza funkcję posłańca, a nie naturę (KKK 329). Podział na dziewięć chórów pochodzi z teologii, nie z jednego wersetu Biblii.

Kto napisał modlitwę do św. Michała?

Tradycja przypisuje modlitwę do św. Michała papieżowi Leonowi XIII, który w 1886 r. włączył ją do modlitw po Mszy cichej, a w 1890 r. wydał dłuższy egzorcyzm o podobnej treści. Opowieść o wizji, która miała go do tego skłonić, nie ma potwierdzenia w dokumentach.

Czy modlitwę po łacinie można odmawiać zamiast polskiej?

Modlitwę można odmawiać po łacinie zamiast po polsku, bo łaciński tekst Sancte Michael Archangele jest oryginałem, a wersja polska jego tłumaczeniem. Niektóre wspólnoty odmawiają go po łacinie przy Mszy trydenckiej albo z przyzwyczajenia. Przy wydruku dobrze jest zestawić obie wersje obok siebie.

Źródła i literatura

1. Katechizm Kościoła Katolickiego, Pallottinum, Poznań 1994, pkt 67, 328-336, 391-395, 1673, 2734-2737, 2850-2854.
2. Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, Pallottinum, Poznań 2000: Dn 10,13; Dn 12,1; Jud 9; Ap 12,7-9.
3. Kodeks Prawa Kanonicznego, 1983, kan. 1172.
4. Kongregacja Nauki Wiary, list Inde ab aliquot annis o normach dotyczących egzorcyzmów, 1985.
5. Święta Kongregacja Obrzędów, instrukcja Inter oecumenici, 26 września 1964.
6. Jan Paweł II, rozważanie przed modlitwą Regina Caeli, 24 kwietnia 1994.
7. Kościół św. Barbary w Świętem, Wikipedia (stan z października 2026).
8. Parafia pw. Świętej Barbary w Świętem, katalog parafii Diecezji Toruńskiej (stan z października 2026).
9. Strona parafii św. Barbary w Świętem (ogłoszenia z 25.10.2026).
10. Dawna strona parafii parafia-w-swietem.pl, kopie archiwalne w Internet Archive: galeria (2015) i modlitwy po Mszy (2024).